# Mateusza 28:19–20 – znaczenie i wyjaśnienie

Strona kanoniczna: https://lucernia.app/pl/biblia/mateusza-28-19-20/

Mateusza 28:19–20, czyli Wielkie Posłannictwo, opisuje zmartwychwstałego Jezusa, który poleca jedenastu uczniom iść do wszystkich narodów, czynić uczniów, chrzcić w trynitarnym imieniu i uczyć przestrzegania Jego przykazań. Fragment kończy się obietnicą, na której opiera się całe zadanie: Jezus będzie ze swoimi naśladowcami po wszystkie dni, aż do skończenia świata.

## Werset

> Idąc tedy, nauczajcie wszystkie narody, chrzcząc je w imię Ojca, i Syna, i Ducha Świętego; Ucząc je przestrzegać wszystkiego, com wam przykazał. A oto Jam jest z wami po wszystkie dni, aż do skończenia świata. Amen.
>
> — Mateusza 28:19–20 (BG)

## Kontekst w skrócie

- **Księga:** Ewangelia Mateusza
- **Autor:** Według tradycji apostoł Mateusz
- **Mówiący:** Zmartwychwstały Jezus, zwracający się do jedenastu uczniów
- **Okoliczności:** Góra w Galilei, po zmartwychwstaniu, jako szczytowe zakończenie Ewangelii (Mateusza 28:16–20)
- **Temat:** Powszechna misja Kościoła, zakorzeniona we władzy Chrystusa i Jego stałej obecności

## Kontekst: władza Zmartwychwstałego

Wielkie Posłannictwo nie zaczyna się od wersetu 19, lecz od wersetu 18, który stanowi jego fundament: Jezus oświadcza, że dana Mu jest wszelka władza w niebie i na ziemi. Polecenie, by iść i czynić uczniów, wynika wprost z tego oświadczenia. Uczniowie nie wyruszają z własnej inicjatywy ani na mocy ludzkiego mianowania – posyła ich ten, kto ma władzę nad każdym narodem, każdą kulturą i każdą epoką.

Mateusz umieszcza tę scenę na galilejskiej górze, co przywołuje inne przełomowe chwile jego Ewangelii: Kazanie na Górze (Mateusza 5–7) i Przemienienie (Mateusza 17). W narracji Mateusza góry często wyznaczają miejsca, w których niebo spotyka się z ziemią – to odpowiednie tło dla chwili, w której zmartwychwstały Pan posyła swoich naśladowców do zadania obejmującego cały świat.

## Główne polecenie: czyńcie uczniów

W języku greckim jedynym trybem rozkazującym w Wielkim Posłannictwie jest *mathēteusate* – **czyńcie uczniami**. Pozostałe czasowniki („idąc”, „chrzcząc”, „ucząc”) to imiesłowy, które opisują, jak dokonuje się czynienie uczniów. Ta budowa gramatyczna ma praktyczne znaczenie: sednem zadania nie jest samo pójście, samo chrzczenie ani samo nauczanie – lecz kształtowanie ludzi na uczniów, czyli naśladowców, którzy uczą się od Jezusa i stają się do Niego podobni.

**„Wszystkie narody”** (*panta ta ethnē*) rozszerza misję poza granice Izraela na każdy lud na ziemi. W narracji Mateusza to niezwykłe poszerzenie, bo wcześniej Jezus skupiał swoją służbę w obrębie Izraela (Mateusza 10:5–6). Zmartwychwstanie zmienia zasięg: wspólnota, która poniesie nauczanie Jezusa, jest odtąd określona nie przez pochodzenie, lecz przez wierność Jemu.

## Chrzest, nauczanie i formuła trynitarna

**Chrzcząc „w imię Ojca, i Syna, i Ducha Świętego”** – to jedna z najwyraźniejszych formuł trynitarnych w Ewangeliach: trzy odrębne osoby wymienione pod jednym „imieniem” (w liczbie pojedynczej). Chrzest jest tu obrzędem włączenia do wspólnoty uczniów – publicznym wyznaniem przynależności do Jezusa i do Boga, którego On objawia. Tradycje chrześcijańskie różnią się w niektórych kwestiach teologii chrztu (sposób, czas, znaczenie), ale sama formuła jest wspólna niemal całemu Kościołowi.

**„Ucząc je przestrzegać wszystkiego, com wam przykazał”** – uczniostwo nie kończy się na chrzcie. Nauczanie jest ciągłe i całościowe: obejmuje *wszystko*, co przykazał Jezus. Odsyła to do całości Jego nauki w Ewangelii Mateusza, łącznie z Kazaniem na Górze. Celem nie jest sama wiedza, lecz *posłuszeństwo* – uczenie ludzi *przestrzegać* (żyć według) tego, czego nauczał Jezus.

**„A oto Jam jest z wami po wszystkie dni, aż do skończenia świata”** – Posłannictwo kończy się nie żądaniem, lecz obietnicą. Stała obecność Jezusa jest zarazem źródłem sił i motywacją do tego zadania. Ten sam, który ma wszelką władzę, jest obecny z tymi, których posyła. Obietnica zamyka Ewangelię tym samym motywem, od którego Mateusz ją zaczął: „Emanuel” – Bóg z nami (Mateusza 1:23).

## Powiązane miejsca równoległe

- **Mateusza 1:23:** „A nazowią imię jego Emanuel, co się wykłada: Bóg z nami” – obietnica otwierająca Ewangelię Mateusza, potwierdzona na jej końcu.
- **Dzieje Apostolskie 1:8:** Jezus obiecuje moc Ducha Świętego do składania świadectwa „w Jeruzalemie, i we wszystkiej Judzkiej ziemi, i w Samaryi, aż do ostatniego kraju ziemi” – wersja Łukasza, równoległa do Wielkiego Posłannictwa.
- **Jana 20:21:** „Jako mię posłał Ojciec, tak i ja was posyłam” – wersja Jana posłania po zmartwychwstaniu, połączona z tchnieniem Ducha.
- **Rzymian 10:14–15:** Argument Pawła, że ludzie nie mogą uwierzyć, jeśli nikt nie zostanie posłany, by głosić – teologia stojąca za tym, dlaczego Posłannictwo ma takie znaczenie.
- **Izajasza 49:6:** Sługa Pański zostaje dany „za światłość poganom” – starotestamentowe tło powszechnego zasięgu Wielkiego Posłannictwa.

## Najczęściej zadawane pytania

### Jakie jest główne polecenie w Wielkim Posłannictwie?

Gramatycznie jedynym trybem rozkazującym jest „czyńcie uczniami”. „Idąc”, „chrzcząc” i „ucząc” to wyrażenia imiesłowowe, które wyjaśniają, jak to czynienie uczniów się dokonuje. Posłannictwo dotyczy nie tylko przemieszczania się z miejsca na miejsce, ale przede wszystkim kształtowania ludzi na oddanych naśladowców Jezusa ze wszystkich narodów.

### Co oznaczają „wszystkie narody” (panta ta ethnē)?

Greckie *ethnē* oznacza ludy lub narody – każdą wspólnotę etniczną i kulturową na ziemi. Wyrażenie to wskazuje na misję wyraźnie powszechną. We wcześniejszej narracji Mateusza Jezus kierował się głównie do Izraela; polecenie z czasu po zmartwychwstaniu przełamuje tę granicę. Na tym wyrażeniu chrześcijańska teologia misji od wieków opiera misję międzykulturową.

### Czy trynitarna formuła chrzcielna z Mateusza 28:19 jest jedyną właściwą?

Większość tradycji chrześcijańskich stosuje formułę trynitarną (Ojciec, Syn i Duch Święty) jako normę chrztu, uznając Mateusza 28:19 za tekst miarodajny. Niektóre tradycje wskazują też na fragmenty Dziejów Apostolskich, w których chrzest opisano jako udzielany w imię Jezusa (Dzieje Apostolskie 2:38), co prowadzi do dyskusji teologicznych o relacji między tymi tekstami. Zdecydowana większość chrześcijan w dziejach udzielała chrztu według formuły trynitarnej.

### Jak obietnica „Jam jest z wami po wszystkie dni” odnosi się do Ducha Świętego?

Ewangelia Mateusza nie wspomina w tym fragmencie wprost o Duchu, ale wielu czytelników rozumie, że stała obecność Jezusa wyraża się przez Ducha – jak jasno pokazują inne teksty Nowego Testamentu (Jana 14:16–18; Dzieje Apostolskie 1:8). Obietnica obecności jest podstawą odwagi w misji: uczniowie nie zostają sami z zadaniem, którego nie mogliby wykonać.

## Powiązane strony

- [Jana 3:16 – znaczenie i objaśnienie](https://lucernia.app/pl/biblia/jana-3-16.md)
- [Rzymian 10:9 – znaczenie i wyjaśnienie](https://lucernia.app/pl/biblia/rzymian-10-9.md)
- [Jana 14:6 – znaczenie i objaśnienie](https://lucernia.app/pl/biblia/jana-14-6.md)
- [Co Biblia mówi o wierze?](https://lucernia.app/pl/odpowiedzi/wiara.md)
- [Co Biblia mówi o celu życia?](https://lucernia.app/pl/odpowiedzi/cel-zycia.md)

Ostatnia aktualizacja: 2026-06-02